kinderfiets

6 May 2010 door NWiersman

Alex Moulton introduceerde in de jaren zestig een totaal afwijkend ontwerp met kleine wielen en vering. Het tweede alternatief is de lig kinderfiets. Door de houding van de fietser en de afwijkende plaats van de bracket kunnen ontwerpers niet uit de voeten met een diamantframe. Veel kinderfietsfabrikanten zijn trots op het door hen gebruikte buismateriaal. Welk materiaal dat is, kun je lezen op de transfer (een plakplaatje op de buis van het frame). Columbus Zonal staat er dan bijvoorbeeld, of Tange Infinity, Reynolds 525, Dedacciai Zero, en ga zo maar door. Het eerste deel is de naam van de buisfabrikant, het tweede deel de naam van de buis. En die naam van de buis zegt dan weer iets over het materiaal waar de buis van is gemaakt. Als doorsnee Nederlandse kinderfietser heb je momenteel de keus uit aluminium en, uh, aluminium. Beide in de smaken oversized (dat wil zeggen: een grotere diameter in vergelijking met traditionele stalen framebuizen) tot heel erg oversized. Niet per se beter maar wel duurder en exotischer zijn buizen van titanium of carbon.

En staal? Tja, dat zie je nog maar weinig op hoogwaardige kinderfietsen, al zal negentig procent van alle kinderfietsen wereldwijd nog gewoon van degelijk en ouderwets staal zijn. Niks mis met staal, maar het is nu eventjes uit de mode. Over het materiaal van de framebuizen wordt een boel overbodige heisa gemaakt. Je kunt van staal, aluminium, titanium of carbon zowel uitstekende als slechte frames bouwen. Het is wel zo dat de afgelopen twintig jaar door het toepassen van nieuwe materialen een frisse wind door de framebouw heeft gewaaid. Een topframe van een racekinderfiets weegt tegenwoordig, exclusief voorvork, zo’n 1000 gram. Een betaalbaarder frame zal 1500 gram op de weegschaal brengen. Twintig jaar geleden was dat iets van 2000 tot 2500 gram. De goedkoopste frames worden gemaakt van buizen van plaatstaal. Een plaat wordt tot een buis gerold en gelast op de naad. De meeste buizen van merkfabrikanten hebben geen naad. Het materiaal wordt over een doorn getrokken om een buis te krijgen. Je kunt in dat proces de uiteinden van de buis wat dikker laten dan het midden en dan heb je zogenoemde butted buizen. Dat is handig omdat je dan alleen op die plaatsen waar het nodig is met een dikkere buiswand werkt. Staal is een verzamelnaam voor legeringen met ijzer. In de kinderfietsindustrie wordt veel gebruikgemaakt van koolstofstaal (ook bekend als 1020staal). Dat is ijzer waar ietsjes koolstof aan is toegevoegd. Hoogwaardiger frames hebben buizen van 4130staal, met als belangrijkste toevoeging koolstof en chroommolybdeen. Dit staal wordt dan ook wel kortweg chromolij of CrMo genoemd. De buis van de ene staallegering is net zo stijf als die van de andere (als je de dikte en de diameter gelijk laat). De duurdere variant kan alleen beter tegen vervorming en zal minder snel breken.


parkeren

21 April 2010 door NWiersman

De eerste wijk waar dit parkeerprobleem tot uiting kwam, was het ‘Molenwiekplan’, uit 1967-1968 in Amsterdam-Noord. Een jaar voor de Europarking werd de eerste ondergrondse parkeergarage van Amsterdam gerealiseerd onder de ABN Amro aan de Amstelstraat. De dominante rol van het verkeer moest een halt toegeroepen worden. Veel van de bijna honderd jaren oude revolutiebouw raakte door het vertrek van bewoners en kleine bedrijfjes steeds verder in verval. Het autoverkeer werd gescheiden van het overige verkeer door toepassing van halfhoge wegen. Voor het eerst maakte ook parkeren onderdeel uit van de stadsvernieuwingsopgave. Extra ruimte werd gevonden door nieuwe openbare ges m het centrum voortaan ondergronds te bouwen. Alleen het huisje op wielen brengt er langdurig zijn tijd door, maar een huis zonder inwoner is slechts een stuk blik zonder leven. Stadsvernieuwing werd gezien als de oplossing. Op Kattenburg werd een compleet bouwblok gesloopt en vervangen door nieuwbouw. In 1996 werd aan de Nieuwezijds Kolk een ondergrondse parkeergarage gebouwd, in 1998 eentje onder Markenhoven, beter bekend als de Gazastrook. In het Oostelijk Havengebied werden bewoners haast als vanzelfsprekend bediend met diverse parkeervoorzieningen opgenomen in de bebouwing. De grote diversiteit van functies legde beslag op de ruimte m de stad. Er blijven sowieso parkeergarages nodig. Vooral de locatie van de auto’s (binnen of buiten de ring) is het twistpunt.

Hier is voor het eerst geëxperimenteerd met een combinatie tussen parkeergarage en transferium. Door aan alle onderdelen evenveel gewicht toe te kennen ontstaat een evenwichtiger gebouw, niet alleen een betonnen doos. Bovendien werden in plaats van woningen nogal eens verkeersdoorbraken, kantoren, hotels en andere cityfuncties gerealiseerd. Ook in de wijk Bijlmermeer werd het wonen losgekoppeld van het parkeren. Meestal met kantoren, soms ook met winkelruimtes (Munthof). Zeer recent is in het kader het parkeerprobleem en de Nota Bereikbaarheid Binnenstad 2004-2009 door het Dagelijks Bestuur gesteld dat de hoofdpunten van het nieuwe beleid zijn om een aantal ondergrondse parkeergarages (mede) te realiseren en gevaarlijke kruispunten versneld aan te pakken. In het nieuwe Verkeers- en Inrichtingsplan uit 1994 werd daarom besloten tot de ‘autoluwe stad’. Op Borneo/Sporenburg heeft dat geleid tot een doorontwikkeling van het type parkeergarage dat we bij het Entrepotdok hebben aangetroffen. Voor de auto’s, uitgaande van één per gezin, werden parkeergarages gerealiseerd die zich telkens in het centrum van vier uitwaaierende flatgebouwen (molenwieken) bevonden.


kerstgeschenken

9 March 2010 door NWiersman

De jaarlijkse kerstzegen van de paus is het centrale gegeven van het kerstfeest in Italië. De Sicilianen feesten van 23 tot 24 december, een etmaal lang. Te Malta vormt de kerststal het middelpunt van het kerstfeest. Aan de opbouw wordt veel tijd besteed. Men gaat zelfs zover dat men eikaars kerststal inspecteert In Griekenland worden er op kerstavond door verschillende koren kerstliederen gezongen. Men trekt van huis tot huis en ontvangt als beloning kerstgeschenken zoals gedroogde vijgen, amandelen, okkernoten en vele snoepjes. De priester gaat naar alle huizen van het dorp om ze te zegenen en te vrijwaren van de boze geesten. Geeft men op kerstdag kleine geschenken, dan worden de grote bewaard tot op 1 januari, de feestdag van de heilige Basilius. De Grieken wensen elkaar Hronia polio, vele gelukkige jaren. Een Griekse lekkernij is kourambiethos, een koek met nootjes. De kerstperiode in Zweden wordt ingeluid op 13 december met het feest van de heilige Lucia, een maagd die in de 4de eeuw gemarteld werd om haar geloof. De Noren, althans vooral de kleinsten onder hen, vieren de kerstdwerg Nisse, beschermer van kinderen en dieren. Voor deze dwerg plaatsen de jongste een kop met pap. Indien men dat vergeet, mag men een straf tegemoet zien. Ook het van huis tot huis trekken om te zingen voor snoepgoed is er erg in. In Rusland staat het kerstfeest vooral in het teken van Baboushka, een vrouwelijke kerstfiguur. Kerstmis wordt in Polen zeer vroom gevierd. Reeds van bij het begin van de adventsperiode worden vanaf het vroege morgenkrieken kerstmissen uitgezonden op de radio, de zogenaamde rotoraty. De vier zondagen representeren voor de meeste Polen het vierduizend jaar wachten op Christus. Meestal laat men de kerstbomen staan tot Maria-Lichtmis. Ook in Bulgarije is kerst een zeer belangrijk feest. Dat er daarbij veel aandacht besteed wordt aan het eten, blijkt uit de twaalf gerechten die men klaarmaakt. Deze staan voor de twaalf maanden van het jaar. In Nederland blaast men tijdens de kerstperiode na zonsondergang op midwinterhoorns. Dit wordt gedaan om het nakende kerstfeest aan te kondigen. België viert traditioneel Kerstmis conform de meeste andere Europese landen.

In de Verenigde Staten varieert het kerstfeest van streek tot streek, wat te verklaren is door de oorspronkelijk verschillende nationaliteiten die het land rijk is. In het noorden versiert men de huizen met ananas, wat een teken van gastvrijheid is, terwijl in de hoofdstad alle aandacht uitgaat naar het versieren van een prachtige kerstboom in het centrum van de stad. Aan de president komt de eer toe om als eerste de boom te verlichten. In het ijskoude Alaska worden er vooral in de huiselijke sfeer veel liedjes gezongen die men beëindigt met de woorden: ‘Moge God je nog vele jaren schenken../ In het zuiden, dat doorspekt is met Spaanse invloeden, worden veeleer processies gehouden. Tevens beeldt men allerlei kersttaferelen uit. Het beeld van de Kerstman op een surfplank is dan weer niet overdreven in Californië. In Argentinië bezoekt men nog massaal de middernachtmis. Na de mis wordt er gegeten, gedanst en opent men geschenken. De nacht voor 25 december is voor de Argentijnen het belangrijkste evenement van het jaar. Het houden van kerstprocessies is populair in Guatemala. Aan het hoofd van zo’n processie wordt er telkens een beeld gedragen van een oude man met witte baard die God moet voorstellen.